De STAN-community telt een sterke groep vrijwilligers die zich met hart en ziel inzetten voor en in de lokale groepen. Alain Duerinck uit Brecht is een van hen. Deze sportieve manager bij een bekend outdoor kledingmerk is sinds 1990 actief als vrijwilliger en trainer bij de Juniors-groep in Antwerpen.

Het lijkt wel alsof het in de sterren geschreven stond: in 1969, het geboortejaar van Alain, zag ook Juniors-groep vzw het licht. Deze G-sportclub uit Antwerpen werd opgericht door een groep ouders die sport- en ontspanningsmogelijkheden wilden creëren voor personen met een mentale beperking en is een van de oudste G-sportclubs van Vlaanderen.

Hoe ben je bij de Juniors-groep terechtgekomen?

Alain: “Ik doe al aan judo vanaf mijn 8ste. Via mijn toenmalige trainer Jef Heuvelmans ben ik bij de Juniors beland. Ik was geblesseerd op het Vlaams kampioenschap en Jef vroeg me of ik de Juniors kon trainen. De eerste kennismaking was een verrassing: ik had nog nooit gewerkt met mensen met een handicap. Om dan meteen een grote groep met een mentale beperking te trainen, was pittig. Maar het lukte, en ik kreeg de microbe te pakken. Jef Heuvelmans is nog altijd mijn grote voorbeeld. Hij is de man die 56 jaar geleden begon met judolessen voor mensen met een verstandelijke handicap. Hij was een pionier. Jef was 90 toen hij afscheid nam van de tatami, maar hij komt nu nog altijd langs.

Om me bij te scholen, ben ik toen in Nederland een cursus gaan volgen bij Ben van der Eng, ook zo’n pionier. Ben speelde een cruciale rol in de ontwikkeling van judo voor gehandicapten. Hij richtte de SNJF op, de Special Needs Judo Foundation. Hij ligt ook aan de basis van het BENG judotoernooi, dat is een toernooi in Beverwijk, Nederland en het grootste in zijn soort ter wereld.

In 2001, het jaar van nine eleven, had ik als Belg de eer om samen met Ben van der Eng en Roy Cort uit Engeland de discipline judo op te starten en te ontwikkelen voor de Special Olympics Worldwide. Daarnaast heb ik met Jef en Xavier Koopman een classificatiesysteem ontwikkeld voor gordeltoekenning voor judoka’s met een beperking, zodat zij ook een zwarte gordel konden behalen. Naast de klassieke gordels, hebben we gordeltechnieken aangepast aan het niveau van de judoka.

Wat zijn de voornaamste activiteiten van de Juniors? Bij welke activiteiten ben je betrokken en wat doe je dan zoal?

“Ik zit sinds 2004 in het bestuur en ben trainer en sportcoördinator. We bieden 3  sportmomenten aan bij de Juniors voor de oudere of mindere mobiele personen. Een 30-tal minuutjes low impact training, een beetje turnen, stretchen en eenvoudige kringspeletjes. Naast judo geef ik ook een uur omnisport, dat kan van alles zijn: balsporten zoals netbal of basketbal, unihocky… Soms doen we een ‘parcours rond de wereld’ buiten in het park.

We faciliteren met onze club ook de zwemster Aranka Pottiez, een van onze leden die goud behaalde op de Special Olympics in 2024 (en op de cover stond van het zomernummer van dit STAN-Magazine – red.).

Met onze judo-groep nemen we deel aan de Special Olympics en aan tornooien, en daar haalden we in het verleden heel wat medailles. Maar de sport is hard geëvolueerd. De meeste leden van onze club hebben het syndroom van Down, terwijl andere teams vaak deelnemers hebben met een andere beperking die hen fysiek sneller maakt. Het wordt steeds moeilijker om aan wedstrijden deel te nemen.

Daarnaast speelt ook de veroudering van onze leden mee: de jongste, Daphny is 14, de oudste is Erwin, die 60 jaar is.

Maar de Juniors zijn zoveel meer dan alleen sport, het is een familie: ik noem de Juniors mijn plusfamilie. Zelf ben ik getrouwd en ouder van een volwassen dochter en zoon. Mijn zoon springt graag in als monitor bij omnisport of de judotraining. Hij is ergotherapeut.

De Juniors organiseren samen allerlei uitstapjes: Reizen naar de Zon, Halloween, kerstfeestjes, Valentijn, bowling, bezoekjes aan de Zoo, een weekend aan zee…

Vanuit het bestuur willen we ook meer mensen betrekken die regelmatig met onze leden praten over wat hen bezighoudt en expertise van ervaring in het veld naar voor brengen inzake nieuwe wetgeving etc.

Nog iets wat ons onderscheidt van andere sportclubs is dat de ouders altijd aanwezig zijn tijdens de sportlessen. Dat brengt meer betrokkenheid met zich mee. Terwijl hun kinderen sporten, drinken ze samen een koffie, praten ze over hun werk en delen ze ervaringen. Neen, ik zet me met heel veel plezier in, het voelt niet als een opgave.”

Wat is je mooiste herinnering van de afgelopen jaren? Aan welk moment denk je met een warme glimlach terug?

Er zijn er zoveel, ik wil niemand voor het hoofd stoten. Een mijlpaal op judovlak was toen David Dewitte zijn eerste gouden medaille haalde op de Special Olympic World Games in Dublin in 2003, twee jaar nadat we de SO Worldwide Judo hadden opgericht. Daar was ik ontzettend trots op.

En er is ons Kristofje, een van onze betere judoka’s. Hoe hij evolueerde van een klein pateeke van 10 jaar tot een sterke judoka… Dat zijn allemaal redenen waarom ik nog altijd met plezier naar de trainingen kom.

Op persoonlijk vlak speelt ook mee dat ik op dezelfde dag – zij het met tien jaar verschil – verjaar als Patrick Wouters, de zoon van onze oud-voorzitter Nicole Wouters. Ik had een hele goede band met hem. We vierden samen onze 100ste verjaardag gevierd: Patrick werd 55, ik werd 45 toen. Jammer genoeg is Patrick enkele jaren geleden overleden.”

Welk vooroordeel over verstandelijke handicaps moet dringend verdwijnen?

Ik denk meteen aan een programma als Down The Road. Het is geweldig leuk om naar te kijken, maar voor sommige ouders heeft het een wrange bijsmaak. De deelnemers zijn primussen met een grote mate van zelfstandigheid. Dat kan een vertekend beeld geven. Onze ouders zien hun kinderen dolgraag, maar ze zijn er 24 uur per dag, 7 dagen per week mee bezig. Ze kúnnen hun kinderen niet loslaten.”

Wat zou je graag nog organiseren? En als je een onbeperkt budget had, wat zou je dan zeker realiseren?

Budget is niet altijd het grootste probleem. Geld inzamelen en sponsors overtuigen lukt meestal wel. Wat echt nodig is, is onze vereniging klaarstomen voor de toekomst. Hoe zorgen we voor verjonging? Hoe kunnen we uitbreiden? En vooral: hebben we over twintig jaar nog bestaansrecht?

We hoeven ons niet volledig opnieuw uit te vinden, want we doen al mooie dingen. Maar we dromen ervan om in de toekomst nog meer uitstappen en reizen te organiseren, of misschien zelfs seminaries aan te bieden. Ook de structuur van onze club verdient aandacht: we willen het oude en nieuwe bestuur beter samenbrengen en zorgen voor verjonging.  Ons bestuur bestaat uit een mix van ervaren en jongere krachten. Gelukkig is er een dynamische kern die nog midden in het werkveld staat en van daaruit kan blijven bouwen aan de toekomst van onze vereniging.

Wat zou, volgens jou, het droomscenario voor de Juniors zijn?

Onze grootste droom? Continuïteit en groei. Al meer dan 56 jaar spelen we een belangrijke rol voor sporters met het syndroom van Down, verstandelijke  handiap en hun families. Toch merken we dat we nog lang niet iedereen bereiken.

Afgelopen zaterdag verwelkomden we André en zijn mama in onze groep. Zij vertelde hoe blij ze was dat ze ons eindelijk had gevonden. Dat is precies waarom we meer moeten doen om onze zichtbaarheid te vergroten. We moeten ons beter promoten, social media en onze website slimmer inzetten en vaker info-avonden organiseren. Zo kunnen we nog meer gezinnen de weg naar onze club laten vinden.

Verjonging is een uitdaging voor veel organisaties. Vroeger waren er maar weinig sportclubs met een G-sportwerking, maar nu zijn er talloze initiatieven. Die versnippering is een uitdaging, maar ook een kans. Wat ons als club uniek maakt, is dat we méér zijn dan een sportvereniging. We bieden een warme gemeenschap waar de synergie tussen ouders en kinderen centraal staat. En dat is iets wat we zeker willen behouden en versterken in de toekomst.

Nica Broucke

 Info: Juniors-groep vzw Antwerpen, info@juniorsgroep.be, 0468/03.30.01.

Dit interview verscheen eerder in het STAN-magazine, het gratis ledenblad van STAN Trefpunt Verstandelijke Handicap. Ook lid worden? Klik hier.